Với sự phát triển mạnh mẽ của xu hướng phát triển bền vững toàn cầu, ESG (Environmental, Social, Governance) đã trở thành một trong những lĩnh vực tạo ra nhiều cơ hội nghề nghiệp mới nhất. Bài viết này sẽ phân tích thực trạng và cơ hội việc làm ESG tại Việt Nam, dựa trên kinh nghiệm thực tế từ hơn 740 doanh nghiệp trong hệ thống ISC Global.

ESG – Xu hướng toàn cầu tạo ra hệ sinh thái nghề nghiệp mới

ESG không còn là khái niệm xa lạ hay chỉ dành riêng cho các chuyên gia môi trường hay tài chính. Ngày nay, ESG đã trở thành nền tảng tư duy thiết yếu cho phát triển bền vững đa ngành, tạo ra một hệ sinh thái nghề nghiệp hoàn toàn mới với những con số ấn tượng.

Theo thống kê mới nhất, 90% các công ty thuộc S&P 500 đã công bố báo cáo ESG, cho thấy tầm quan trọng của lĩnh vực này trong chiến lược phát triển doanh nghiệp. Thị trường đầu tư ESG toàn cầu đã đạt hơn 25.1 nghìn tỷ USD năm 2023 và dự báo sẽ vượt mức 79.7 nghìn tỷ USD vào năm 2030.

Đặc biệt, việc làm “xanh” đang tăng trung bình 8% mỗi năm, và quá trình chuyển đổi xanh có thể tạo ra 24 triệu việc làm mới trên toàn thế giới đến năm 2030. Những con số này không chỉ phản ánh xu hướng phát triển mà còn mở ra cơ hội nghề nghiệp to lớn cho thế hệ trẻ.

Thực tế tại doanh nghiệp Việt Nam – ESG cần người làm thật

Dựa trên khảo sát và phân tích từ hơn 740 doanh nghiệp trong hệ thống ISC Global và các đối tác, chúng ta có thể thấy rõ nhu cầu thực tế về nhân sự ESG tại Việt Nam. Các lĩnh vực quan tâm đến ESG nhiều nhất hiện nay bao gồm:

Dệt may – Giày da: Ngành công nghiệp truyền thống này đang đối mặt với áp lực lớn từ các khách hàng quốc tế về tiêu chuẩn ESG, đặc biệt là trong việc giảm thiểu tác động môi trường và đảm bảo điều kiện lao động.

Điện – Điện tử: Với chu kỳ sản phẩm ngắn và tác động môi trường lớn, ngành này cần nhiều chuyên gia ESG để quản lý vòng đời sản phẩm và giảm thiểu chất thải điện tử.

Thực phẩm – Nông sản: An toàn thực phẩm kết hợp với bền vững môi trường đang trở thành yêu cầu bắt buộc, tạo ra nhu cầu cao về nhân sự ESG.

Bao bì: Với xu hướng giảm thiểu rác thải nhựa, ngành bao bì cần nhiều chuyên gia thiết kế và phát triển sản phẩm thân thiện môi trường.

Logistics: Ngành vận tải đang chuyển đổi sang mô hình xanh, cần nhiều chuyên gia tối ưu hóa chuỗi cung ứng bền vững.

Tuy nhiên, thách thức lớn nhất mà các doanh nghiệp Việt Nam đang đối mặt là thiếu nhân sự hiểu ESG thực tiễn và có khả năng liên ngành. Nhiều doanh nghiệp bị áp lực từ khách hàng quốc tế nhưng không có đủ nguồn nhân lực để triển khai hiệu quả các tiêu chuẩn ESG.

Những vị trí ESG phổ biến theo ngành

Dệt may – Giày da

• Nhân viên tuân thủ khách hàng quốc tế: Đảm bảo sản phẩm đáp ứng các tiêu chuẩn ESG của khách hàng như BSCI, OEKO-TEX, GOTS
• Người tính khí thải CO₂: Đo lường và báo cáo lượng khí thải carbon trong quá trình sản xuất
• Cán bộ theo dõi tiêu chí bền vững: Giám sát và đánh giá các chỉ tiêu về môi trường, xã hội trong hoạt động sản xuất

Thực phẩm – Nông sản

• Người phụ trách HACCP & ESG: Kết hợp quản lý an toàn thực phẩm với các tiêu chuẩn bền vững
• Nhân sự kết nối sản xuất – chất lượng – ESG: Đảm bảo sự nhất quán giữa quy trình sản xuất, chất lượng sản phẩm và các tiêu chuẩn ESG

Logistics – Thương mại

• Người tổng hợp dữ liệu phát thải: Thu thập và phân tích dữ liệu về khí thải từ hoạt động vận chuyển
• Người lập kế hoạch vận chuyển xanh: Tối ưu hóa tuyến đường và phương tiện vận chuyển để giảm thiểu tác động môi trường

Bao bì – Vật liệu

• Người phân tích vòng đời sản phẩm: Đánh giá tác động môi trường của sản phẩm từ giai đoạn nguyên liệu đến khi thải bỏ
• Người thiết kế bao bì thân thiện môi trường: Phát triển các giải pháp bao bì có thể tái chế, phân hủy sinh học

Cơ khí – Điện tử

• Cán bộ tiết kiệm năng lượng: Tối ưu hóa việc sử dụng năng lượng trong quá trình sản xuất
• Người phụ trách môi trường theo ISO 14001: Triển khai và duy trì hệ thống quản lý môi trường theo tiêu chuẩn quốc tế

Vị trí đặc thù: Chuyên gia đánh giá và đo lường tác động ESG

Một trong những vị trí được săn đón nhất trong lĩnh vực ESG là Chuyên gia đo lường và đánh giá tác động ESG. Đây là người giúp doanh nghiệp hoặc nhà đầu tư hiểu rõ mức độ ảnh hưởng của hoạt động kinh doanh đến các yếu tố Môi trường – Xã hội – Quản trị.

Vị trí này có tính chuyên môn cao và được săn đón tại:

• Các tập đoàn đa quốc gia
• Quỹ đầu tư và tổ chức tài chính
• Doanh nghiệp xuất khẩu, sản xuất lớn

Các công việc chính bao gồm:

• Xây dựng chỉ số và bộ đo ESG phù hợp với ngành nghề cụ thể
• Thu thập, phân tích dữ liệu về phát thải CO₂, sử dụng tài nguyên, lao động, đa dạng giới
• Lập báo cáo tác động theo các chuẩn quốc tế như GRI, CSRD, ISSB
• Hỗ trợ ra quyết định đầu tư và chiến lược dựa trên hiệu quả ESG

Kỹ năng cần có:

• Kiến thức nền vững về phát triển bền vững, đánh giá vòng đời (LCA), carbon footprint
• Thành thạo các công cụ phân tích dữ liệu như Excel, Power BI, phần mềm LCA
• Kỹ năng viết báo cáo chuyên nghiệp và làm việc với chuyên gia đa ngành

Vị trí này thường có các tên gọi như ESG Impact Analyst, ESG Performance Evaluator, hoặc Sustainability Metrics & Reporting Specialist.

Vai trò của nhân sự ESG nội bộ – “Người dẫn đường” chuyển đổi bền vững

Nhân sự ESG nội bộ đóng vai trò then chốt trong việc chuyển đổi bền vững của doanh nghiệp. Họ là cầu nối quan trọng giữa chiến lược, vận hành, nhân sự, pháp lý và truyền thông, đảm bảo tất cả các hoạt động của doanh nghiệp đều hướng tới mục tiêu bền vững.

Cụ thể, nhân sự ESG nội bộ giúp doanh nghiệp:

• Giảm chi phí: Thông qua việc tối ưu hóa sử dụng tài nguyên, năng lượng và giảm thiểu chất thải
• Nâng cao thương hiệu: Xây dựng hình ảnh doanh nghiệp có trách nhiệm xã hội
• Thu hút đầu tư: Đáp ứng các tiêu chuẩn ESG ngày càng nghiêm ngặt của nhà đầu tư
• Đảm bảo tuân thủ: Đáp ứng yêu cầu của khách hàng và thị trường xuất khẩu

Lời khuyên cho người muốn theo nghề ESG

Đối với những người muốn bắt đầu sự nghiệp trong lĩnh vực ESG, Ms. Phạm Thị Vân – Đại diện ISC Global đưa ra những lời khuyên thiết thực:

Học kiến thức nền tảng: Nắm vững các khái niệm và tiêu chuẩn cơ bản như GHG Protocol, ISO 14001, GRI, SBTi, BSCI. Những kiến thức này sẽ là nền tảng vững chắc cho sự phát triển nghề nghiệp.

Rèn kỹ năng: Tập trung phát triển khả năng phân tích dữ liệu, làm việc nhóm và hệ thống hóa thông tin. Những kỹ năng này đặc biệt quan trọng trong việc triển khai các dự án ESG.

Tham gia cộng đồng: Tích cực tham gia các cộng đồng ESG, tìm kiếm mentor, tham dự webinar và thực tập các dự án thực tế để tích lũy kinh nghiệm.

Kết luận

Thị trường toàn cầu và doanh nghiệp Việt Nam đều đang có nhu cầu lớn về nhân sự ESG. Nghề ESG không chỉ mở ra cơ hội nghề nghiệp dài hạn mà còn có tính liên ngành cao và giá trị thực tế to lớn đối với xã hội.

Điều đáng lưu ý là bạn không cần phải là chuyên gia môi trường để bắt đầu trong lĩnh vực này. Chỉ cần mang tư duy ESG vào công việc bạn đang làm, bạn đã góp phần dẫn đường cho tương lai bền vững.

Cơ hội đang mở ra ngay trước mắt – hãy bắt đầu ngay từ hôm nay, từ chính vị trí bạn đang có. Tương lai bền vững không chỉ là xu hướng, mà là con đường tất yếu mà mỗi doanh nghiệp và cá nhân cần phải đi.

LIÊN HỆ HỖ TRỢ DỊCH VỤ:

ISC Global – International Standards Training & Certification Partner

Contact Vietnam representative:

Hotline: +84 933096426 – +84 868 591 260 – 0868591206

Email: van.pham@iscvietnam.net – info@iscglobal.asia – ducluongservices@gmail.com

ĐĂNG KÝ DỊCH VỤ TẠI ĐÂY: APPLICATION FORM!

Nếu bạn có câu hỏi, chúng tôi có câu trả lời. Nếu bạn cần điều gì đó, chúng tôi sẵn sàng trợ giúp.

Duc Luong Services – Hoa Dang Duc Luong Co., Ltd.

Vui lòng liên hệ:

Hotline 08.6859.1260 – 0933.096.426 – 0934.502.712

Email: ducluongservices@gmail.com – cskh@hoadangducluong.com